خرداد
آشنایی با هزار و یک خاصیت گل گاوزبان که نمی دانستید

آشنایی با هزار و یک خاصیت گل گاوزبان که نمی دانستید


زمان مطالعه : 4 دقیقه

خواص بی نظیر و معجزه آسای گل گاوزبان :

از جمله گیاهانی که به صورت خشک شده در تمام خانه های ایرانی در یک ظرف زیبا نگهداری می شود،گل گاوزبان است. مادر بزرگ ها در گذشته زمانی که فردی دچار ترس و بیخوابی می شد، مصرف دمنوش و چای گل گاوزبان را توصیه می کردند و برای مصرف دمنوش این گیاه بنفش رنگ و پرخاصیت اعتقادات خاصی داشتند، در این مقاله قصد داریم شما را با خواص بی نظیر و معجزه آسای گل گاوزبان آشنا کنیم، خالی از لطف نیست تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.

گل گاوزبان چیست ؟

گل گاوزبان از تیره گاوزبانیان و دارای 131 جنس و 2200 گونه علفی و گونه های معروف آمانوم، برج جواهر، گل افعی رسمی، گل گاوزبان ایتالیایی،گل گاوزبان ایرانی و مرماخور می باشد.این گیاه به صورت خودرو در دامنه های کوه البرز،آذربایجان، اصفهان، چهار محال بختیاری، دامنه های جنوبی زاگرس و کشورهای اروپایی و آفریقا می روید.گل گاوزبان گیاهی علفی و یک ساله به ارتفاع 20 تا 50 سانتی متر و ساقه های گل دهنده 60 تا 80 سانتی متر و دارای کرک های نسبتا نرم و برگ های خوابیده و کوتاه و متراکم که در بیشتر فصل اردیبهشت تا شهریور گل هایی به رنگ سفید، بنفش ، آبی می دهد. گل گاو زبان و برگ های آن دارای لعاب فراوان و رزین ها، مالاتالسیم، منیزیم، اسید فسفریک، آلانتوئین و نیترات پتاسیم از غنی ترین منابع اسیدهای چرب می باشد. از گل ها و برگ های گل گاوزبان در تابستان به عنوان چاشنی در نوشیدنی ها ، تهیه مربا، سالاد، سوپ خیار و برگ پخته آن مانند اسفناج و گارنیش (دورچین غذا ) استفاده می شود.
تفاوت گل گاوزبان ایرانی و اروپایی :
گل گاوزبان به غیر از ایران در کشورهای دیگر از جمله کشورهای اروپایی می روید، که از نظر تیره گل گاوزبان ایرانی با اروپایی متفاوت هستند، گل گاوزبان اروپای از نظر گل شبیه به گل گاو زبان ایرانی می باشد.گل گاوزبان ایرانی گل های درشت تر از گل گاوزبان اروپایی، لاجوردی رنگ و شبیه به گل انار، دارای بذری دایره ای شکل و لعابی، گل گاو زبان اروپایی شبیه به ستاره شکل است، گل گاو زبان ایرانی بیشتر در دامنه های البرز، آذربایجان ، اصفهان و دیگر نقاط ایران می روید. تنها تفاوت گل گاوزبان اروپایی با ایرانی افزایش ادرار و عرق است.
آشنایی با خواص گل گاوزبان برای بدن :
 بارها این پرسش مطرح شده که گل گاوزبان چه خواصی دارد؟ برای چه بیماری های مفید می باشد؟ در ادامه به معرفی خواص این گیاه شفا بخش می پردازیم ، با ما همراه باشید.
گل گاوزبان برای افرادی که ولع زیادی به مصرف الکل دارند ، بهترین گزینه برای ترک الکل، جلوگیری از نوسنات خلقی در دوران یائسگی، تقویت سیستم ایمنی بدن، کمک به حرکات دودی شکل روده، پیشگیری از پوکی استخوان، ایجاد تعادل هورمونی( به علت وجود اسید گاما لینولینک) ، تصفیه خون، آرام بخش ، درمان اضطراب و استرس، کم خونی،درمان آرتریت روماتوئید، درمان سرماخوردگی، تورم و حالت تهوع می توان اشاره کرد.

خواص روغن گل گاوزبان :

 روغن گل گاوزبان که از دانه های گیاه گل گاوزبان تولید می شود، به علت وجود مقادیری زیادی اسید گاما لینولیک دارای خاصیت ضد التهابی بسیار قوی و به صورت خوراکی و موضعی برای درمان اگزما ، آکنه و جوش صورت، تحریک غدد تولید شیر در مادران، بهبود عملکرد قلب و عروق، سلامت مو و ناخن، درمان آرتریت روماتوئید، شوره سر و آلزایمر استفاده می شود.
عوارض جانبی روغن گل گاوزبان :
 مصرف روغن گل گاوزبان در حالت عادی بی ضرر و بدون مشکل می باشد، اما در صورتی که به میزان زیاد به صورت خوراکی مصرف شود، به علت وجود مقادیر زیاد آلکالوئید پیرولیزیدین (ماده شیمیایی ) موجب آسیب جدی به کلیه ها  و در بیشتر مواقع منجر به سرطان می شود، پس حتما روغن گل گاوزبان را در دوز کم و با مشورت پزشک مصرف نمایید.
 گل گاوزبان و فشار خون و دیابت :
از اصلی ترین علت بیماری های قبلی و عروقی فشار خون بالاست، وجود آنتی اکسیدان در گل گاوزبان موجب بهبود گردش خون در بدن و کاهش فشار خون و جلوگیری از بیماری های قلبی عروقی می شود. با استفاده از گل گاوزبان افراد دیابتی نیازی به مصرف انسولین ندارند، طبق تحقیقات انجام شده گل گاوزبان از جمله گیاهان دارویی است که تاثیر زیادی روی کنترل قند خون دارد. درصورتی که افراد مبتلا به دیابت از این گیاه استفاده نمایند، نیازی به تزریق انسولین ندارند، چون این گیاه به تنظیم قند خون کمک زیادی می کند، البته قبل از استفاده از این گیاه و قطع تزریق انسولین حتما با متخصص مشورت نمایند.
خواص گل گاوزبان برای پوست و مو:
گیاه گل گاورزبان یک مرطوب کننده عالی برای پوست های خشک و رفع خارش های پوستی می باشد. برای درمان خارش پوست های عصبی و جوش های چرکی استفاده از افشره برگ گل گاوزبان به میزان مناسب بسیار مفید است. ضمنا ماساژ کف سر با روغن گل گاوزبان برای کاهش سبورئیک نوزادان و بیماری های کف سر و مو مخصوصا درمان فولیکولیتیس (در اثر عفونت فولیکول مو ملتهب ) و دچار ریزش و شوره می شود بسیار مفید است. در صورت استفاده از روغن گل گاوزبان به غیر از درمان مشکلات کف سر و مو بعد از مدتی موهایی زیبا و پرپشت خواهید داشت. در صورت خارش بیش از حد مو و کف سر،حتما از شامپو گل گاو زبان استفاده کنید، این شامپو موجب تقویت فولیکول مو می شود. روغن استخراج شده از گل گاوزبان برای پوست فوق العاده مفید و در بهبود ساختار پوست تاثیر زیادی دارد، آنتی اکسیدان های موجود در روغن این گیاه از پیری زودرس،ایجاد چین و چروک، بهبود زخم های پوستی و رفع التهاب پوست بسیار موثراست، در صورتی که دچار خارش پوست هستید می توانید مقدار کمی از روغن گل گاو زبان را به ناحیه قرمز و ملتهب بزنید.
مصرف گل گاوزبان در زنان باردار و نوزادان :
 طبق تحقیقات انجام شده، به نظر می رسد که مصرف این گیاه برای خانم های باردارمضر و موجب سقط جنین می شود، توصیه می شود خانم های باردار در مصرف این گیاه زیبا و خوش طعم احتیاط کرده و از پزشک متخصص مشورت بگیرند. به علت وجود آلکالوئید پیرو لیزیدین موجب بیماری های جدی سرطان و کبد می شود و مصرف آن در زنان باردار موجب صدمه به جنین می شود. گل گاوزبان در کشورهای دیگر با نام دیگر شناخته شده است و بسته به خواص آن کاربردی متفاوت دارد.با این حال این گیاه زیبا دارای گل های ارغوانی رنگ و حاوی مواد معدنی ، پتاسیم، ویتامین ث و کلسیم می باشد و در نوشته های طب سنتی به عنوان گشاد کننده رگ های خونی، درمان اختلالات گوارشی و تنفسی،ایجاد آرامش نام برده شده و این خواص جالب موجب ترغیب والدین به استفاده این گیاه به جای داروهای شیمیایی برای کودکان خود شده است.
 فواید روغن گل گاوزبان در درمان سبورئیک نوازادان :
 از جمله مشکلاتی که بعد از تولد نوزادان خانواده ها مدت ها با آن درگیر هستند،مشکل پوسته پوسته شدن کف سر نوزدان است.با کمک روغن گل گاوزبان و استفاده موضعی این روغن روی پوست به مدت دو بار در روز این مشکل بعد از دو هفته از بین می رود. این نتیجه که طی تحقیقات زیادی ثابت شده نشان می دهد که مشکل کف سر نوزادان به علت عدم وجود اسیدهای چرب ضروری گاما لینولنیک می باشد.این ماده تاثیر زیادی در نگهداری سلول های سالم پوست را دارد، که روغن گل گاوزبان حاوی مقادیر زیادی از اسیدهای چرب اشباع نشده چند لایه مانند اسید گاما لینولنیک و اسید لینولنیک می باشد.هرچند بدن قادر به تولید این روغن ها می باشد، اما تحت تاثیر رژیم غذایی خاص گاهی اوقات از این روغن برای ایجاد تعادل عملکرد غدد و کلیه ها استفاده می شود.
 حقیقت های جذاب در مورد گل گاو زبان و کودکان :
 در ایران گل گاوزبان در دامنه های جنوبی زاگرس و البرز به صورت خودرو با رنگ ارغوانی و گل هایی شبیه به انار می روید.تخم های گل گاو زبان ایرانی دایره ای شکل و در اروپا به گل ستاره ای معروف و خواص درمانی نوع ایرانی با نوع اروپایی تفاوت دارد و تنها شباهت که موجب شده با گل گاو زبان ایرانی اشتباه گرفته شود، قرار گرفتن گل گاوزبان اروپایی در تیره گاوزبانیان است. اما باز هم از گل گاو زبان اروپایی برای تهیه دمنوش،چاشنی و از دانه های آن برای روغن گیری استفاده می شود.با تمام این احوالات آیا از گل گاوزبان می توان برای کودکان استفاده کرد؟در طب کهن سنتی ایرانی بین گل گاو زبان ایرانی و خواص آن با گل گاو زبان اروپایی تفاوت هایی یاد شده ، در طب سنتی در مورد گل گاوزبان ایرانی این گونه ذکر شده ؛ این گیاه تقویت کننده حواس پنجگانه، مقوی روح از مهمترین فواید این گیاه است، اما آیا برای کودکان در مورد مصرف این گیاه توصیه شده یا خیر ؟ در طب سنتی ایران اشاره شده این گیاه تاثیر زیادی به نرمی شکم و باز شدن کیسه صفرا و تسکین درد گلو و نرمی سینه در زمان سرماخوردگی دارد. در گذشته برای از بین بردن جوش های چرکی دهان کودکان به میزان مجاز 2 تا 5 مثقال کاربرد داشته است.البته طبق تحقیقاتی که امروزه انجام شده به علت وجود آلکالوئید و احتمال بروز حساسیت مصرف آن برای کودکان زیر دو سال به صورت خوارکی ممنوع است. برای کودکان در سنین بالاتر حتما با مشورت پزشک و اطمینان از عدم آلرژی مجاز به مصرف می باشد. در کودکانی که مبتلا به بیماری های کبدی هستند، یا داروهای خاصی مصرف می کنند، استفاده طولانی مدت غیر مجاز است،چون موجب تشدید بیماری و مسمومیت و تداخل دارویی می شود.
آیا مشتقات گل گاوزبان های خارجی برای کودکان بی خطر است؟
در بیشتر منابع آمده که مصرف خوراکی انواع گل گاوزبان خارجی به علت وجود آلکالوئیدهای پیرولیزیدین برای کودکان خطرناک است، در صورتی که عدم وجود این ماده در فراورده های روغنی آن مطمئن هستید، خطری کودک شما را تهدید نمی کند.گاهی اوقات در کشورهای اروپایی برای رشد نوزادان نارس از شیر خشک های حاوی روغن ماهی و این گیاه استفاده می شود.البته تنها شرط استفاده از روغن گل گاوزبان برای نوزادان و کودکان به صورت استعمال خارجی یا  خوراکی اطمینان از عدم وجود آلکالوئید می باشد که باید در روی بسته بندی محصول قید شده باشد و به هیچ عنوان از محصولات گیاهی بدون مجوز آزمایشگاه استفاده نکنید. قبل از استفاده از فرآورده های گل گاو زبان حتما با پزشک متخصص اطفال مشورت نمایید.در غیراین صورت با عوارض ناخواسته مواجه خواهید شد.برای استفاده گل گاو زبان به صورت دمنوش برای کودکان و نوجوانان حتما از میزان کم شروع کرده تا در صورت بروز علائم حساسیت  و اشکال در تنفس بتوانید عکس العمل مناسب و سریع را انجام دهید.هرچند گل گاو زبان حاوی انواع ویتامین ها، بتاکارتن، روی ،کلسیم و آهن که نقش موثری در سلامت بدن دارند، اما مصرف آن برای کودکان به علت آلکالوئید باید با احتیاط و به صورت کم مصرف شود.

گل گاوزبان و لاغری :

 از دیگر خواص دمنوش گل گاو زبان می توان به چربی سوزی و لاغری اشاره کرد،البته با رعایت رژیم غذایی مناسب و مصرف روزانه یک فنجان از دمنوش گل گاوزبان در مدت زمان کمی به تناسب اندام و کاهش وزن برسید البته اگر ورزش را در کنار تغذیه و دمنوش گل گاوزبان بگذارید در مدت زمان کوتاهی به نتایج عالی دست پیدا می کنید. از دیگر خواص دمنوش این گیاه بی نظیر می توان به کاهش پرخوری های عصبی اشاره کرد،گل گاو زبان خاصیت آرام بخشی که دارد موجب کاهش استرس و ناراحتی های عصبی می شود.
 گل گاو زبان و روزهای گرم تابستان :
 بله درست متوجه شدید این گیاه پرخاصیت فقط مخصوص روز های سرد زمستان نیست و در تابستان استفاده چند برگ تازه آن در سالاد و یا آب معمولی و ترکیب آن با شکر و لیمو برای روز های گرم و داغ تابستان یک نوشیدنی بسیار نشاط آور و خنک کننده است.

گل گاوزبان و سرماخوردگی :

 از رایج ترین بیماری های ویروسی که در فصل زمستان بسیار شایع می باشد. و تمام افراد در طول عمر به این بیماری مبتلا شده اند سرماخوردگی است. این بیماری موجب گلو درد، سرفه های مزمن،تنگی نفس و... می شود، از جمله گیاهان دارویی که تاثیر زیادی در درمان علائم این بیماری دارد، گل گاو زبان است.در صورتی که مبتلا به گلو درد و تنگی نفس شدید بهترین گزینه دمنوش گل گاو زبان، لیمو عمانی و عسل می باشد. برای درمان سرفه های خشک ترکیب گل گاو زبان، شقایق، بابونه و سنبل الطیب سه فنجان در روز بسیار مفید است.

طبع گل گاوزبان :

گل گاو زبان سرشار از فلاونوئید، آنتو سیانین، آنتی اکسیدان، اسید گاما لینولئیک، کولین، منیزیم، کلسیم،آهن، پتاسیم و ویتامین های گروه ب و دارای طبع گرم و تر است.از این گیاه برای تهیه انواع چای، دمنوش و عرق گل گاو زبان استفاده می شود.مصلح گل گاوزبان صندل سفید و افرادی که مبتلا به فشار خون و طبع گرمی دارند، بهتر است این دمنوش را با لیمو عمانی و عسل، لیمو ،بادرنجوبیه و سنب الطیب را به عنوان مصلح میل نمایند.
 خواص درمانی گل گاو زبان :
گل گاو زبان به غیر از آرام بخش بودن دارای خواص درمانی زیادی است، که عبارتند از؛
بهبود علائم تنگی نفس و آسم، التهاب ریه، پیشگیری از سرطان(یکی از عوامل ابتلاء به سرطان استرس است ) آنتی اکسیدان موجود در گل گاو زبان با استرس مبارزه می کند. بهبود بیماری های مفصلی، کاهش التهابات مفصلی،کاهش استرس و اضطراب ،بهبود و کاهش دردهای قاعدگی، تعادل میزان خونریزی در دوران قاعدگی از خواص درمانی گل گاو زبان است،برای کاهش علائم سندرم قبل از قاعدگی بانوان می توانند یک فنجان گیاه گل گاوزبان میل کنند.
تاثیر گل گاوزبان بر اعصاب:
 گل گاو زبان یکی از گیاهان مفید و ضروری برای آرامش اعصاب می باشد،گل گاو زبان موجب تسکین دردهای بدن و بهبود خون رسانی و تشنج در بدن می شود.تقویت حواس 5 گانه،درمان اختلال پیش فعالی و انتقال امواج عصبی و کاهش خطر ابتلاء به آلزایمر،کاهش علائم بیماری ام اس مثل بی حسی اندام ها و اسپاسم عضلانی از مزیت های گل گاو زبان برای بدن است.
 روش های مصرف گیاه گل گاو زبان :
 به شیوه های مختلفی از گیاه گل گاو زبان استفاده می شود که در ادامه به معرفی آن می پردازیم:
از محبوب ترین و پرطرفدارترین روش ها جهت استفاده گل گاو زبان مصرف آن به صورت دمنوش است. که برای تهیه دمنوش چند برگ گیاه حدود 2 گرم برای هر نفر را داخل قوری ریخته و به مدت 10 دقیقه اجازه دهید دم بکشد و بعد از 10 دقیقه از خواص بی نظیر آن بهره مند شوید.
دومین شیوه مصرف گل گاو زبان چای آن است،چای گل گاو زبان به صورت ساده دارای طعم عالی و خاصیت درمانی و زیبایی می باشد.
سومین روش استفاده از روغن گل گاوزبان است که بهترین روغن هایی که مجاز به استفاده هستید، روغن هایی است که روی بسته بندی عدم وجود آلکالوئید ذکر شده باشد.
چهارمین شیوه مصرف عرق گل گاوزبان می باشد که دارای خاصیت درمانی و رفع مشکلات گوارشی می باشد.این عرق با دیگر عرقیات گیاهی برای معده مفید است.البته در استان کرمان شهر رفسنجان این گیاه را با هل و شکر ترکیب و به صورت قاوت (قووتو)مصرف می کنند.

طرز تهیه دمنوش گل گاوزبان :

برای تهیه دمنوش این گیاه پرخاصیت و بی نظیر 2 تا 5 مثقال گل گاو زبان را با نیم لیتر آب جوش در قوری چینی ترکیب کرده و مانند دم کردن چای اجازه دهید روی حرارت غیر مستقیم به مدت 10 دقیقه دم بکشد، بعد از دم کشیدن اجازه دهید 10 دقیقه بماند و سپس با عسل ترکیب و میل نماید، افراد بزرگسال مجاز به مصرف 2 گرم گل گاو زبان در روز به صورت دمنوش هستند.
خواص دمنوش گل گاوزبان :
مصرف دمنوش گل گاوزبان همان خواص عصاره ای را دارد، این نوشیدنی با طبع گرم و تر مخصوص فصل زمستان و معتدل است. البته گل های تازه این گیاه دارای رطوبت بیشتر و طبیعت گرم هستند که برای روزهای سرد و خشک زمستان به صورت دمنوش استفاده می شود. از جمله مزیت های این دمنوش خاصیت نشاط آور، تقویت قلب،بهبود افسردگی،کاهش غم و غصه، استرس و دلشوره، کاهش دردهای ناشی از دردهای سنگ مثانه و سنگ کلیه، ضد التهاب،درمان آسم خفیف، سرفه های خشک و تنگی نفس می توان اشاره کرد.

0 دیدگاه برای این مقاله ثبت شده است

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پشتیبانی ارمغان کاشان

سلام 👋

می‌تونید از طریق پیام در واتس‌اپ در اسرع وقت به پاسخ پرسشتان برسید. باتشکر از برقراری تماس با ما

شروع چت در واتس اپ